مجموعه فرهنگی نورباران

"کار فرهنگی درست، آن چیزی است که جوان ما را انقلابی بار بیاورد. (رهبر حکیم انقلاب)"

امروز سه شنبه ۱ام اسفند ۱۳۹۶
 

tarbiate_enghelabi_J.jpg (1097×1024)

مجلدی که در محضرتان است، تلاشیست اولیه، در بضاعت یک گروه مطالعاتی و پژوهشی برای تبیین و تأکید بر ضرورت ایجاد نگاه جامع و مکتبی- به جای نگاه گزینشی و چینشی- به انقلاب اسلامی به عنوان اعجاز معاصر اسلام ناب محمدی.

  • پس از انذار مجدد و جدی رهبر حکیم انقلاب در بیست و ششمین سالگرد ارتحال امام عظیم الشأن مبنی بر عواقب و نتایج تلخ انحراف از مکتب امام، به دلیل اهمیت و حساسیت موضوع “تربیت” شاخص ها و اصول تربیتی مکتب امام در حوزه تربیت گردآوری و آماده ی ارائه ی اولیه گردید تا فتح بابی باشد برای تتبّع و تحقیق بیشتر توسط صاحب نظران و دست اندرکاران دلسوز این حوزه.
  • در این اثر نیز همچون کتاب «ولی باید فقیه باشد» اختصار کاربردی و پرهیز جدی از توضیحات غیرضروری مدّنظر گروه بوده است.
  • به منظور سهولت در مطالعه، علائم اختصاری جداگانه ای برای فرمایشات امام خمینی و امام خامنه ای (حفظه الله) در نظر گرفته شده است.
  • اهتمام گروه، استناد تمام متون و محتوای کتاب به سخنان و آثار مستند امام راحل و امام حاضر(حفظه الله) بوده است که منتخبی از آن ها در متن یا پاورقی ها درج گردیده است.
  • مطالعه ی توضیحات مندرج در پاورقی به خوانندگان محترم توصیه و تأکید می گردد.

انقلاب مکتبی

امام خمینی (ره) با احیا و بازتعریف معانی و معارف ناب اسلامی در تمام ابعاد و ساحت های وجودیِ انسان این عصر، بنیان مکتبی اصیل و کارآمد را بنا نهادند. مکتبی که امتداد نهضت توحید، عدالت، عقلانیت و طاغوت ستیزی انبیا گردید.

  • منظومه‌ی فکری امام دارای خصوصیّات کامل یک مکتب فکری و اجتماعی و سیاسی است. اوّلاً متّکی و مبتنی بر یک جهان‌بینی است که این جهان بینی عبارت است از توحید. همه‌ی فعّالیّت او، همه‌ی منطق او مبتنی بود بر توحید که زیربنای اصلی همه‌ی تفکّرات اسلامی است.[۱]

.….

تربیت انقلابی

شاید رساترین واژه ای که برای این اجتهاد مکتبی و اعجاز تربیتی حضرت امام(ره)، متأثر از تعابیر و توضیحات ایشان در موضوع تربیت بتوان استعمال کرد. واژه “تربیت انقلابی” است.  چرا که ترجیع بند گفتمان تربیتی این مکتب سرشار از واژگانی است نظیر: انقلابی گری، ایمان انقلابی، تعهّد انقلابی، شور انقلابی، روحیه ی انقلابی، مومن انقلابی، تربیت انقلابی و … که مراد از همه ی آن ها تربیت انسانی است برخوردار از جوشش های ایمانی، متعهد به تعالیم مکتبی، مجاهد در مسئولیت های فردی و اجتماعی، و مقاوم در برابر دشمنان درونی و بیرونی.

  • من پدران و مادران متوسطی را می شناختم که طاقت همراهی کردن با احساس دینی جوان خودشان را نداشتند؛ حتّی گاهی از احساسات دینی و تعبّد و زهد و بی اعتنایی به دنیا و به خوراک و به آسایشی که در جوانانشان مشهود بود، پیش ما شکایت می کردند! آن پدران و مادران، با همان تربیت های غلط رشد کرده بودند، مسلمان هم بودند؛ اما این جوشش ایمان اسلامی در آن ها نبود؛ ولی جوانشان تحت تأثیر تربیت انقلابی قرار گرفته بود؛ به همین خاطر بود که جوانان، خانواده‌ها را پشت سر خودشان می کشیدند.[۲]

در مجموعه ی حاضر، تلاش بر این بوده تا شاخصه ها و اصول اصلی تربیت انقلابی، که خود مبیّن تفاوت های آشکار این نوع تربیت با تربیت های رایج به اصطلاح دینی و اسلامی است ذکر گردد، تا شاید رمزگشایی شود از اعجاز تربیتی یک مکتب آسمانی با رهبرانی الهی. مکتبی که در عصر ما یک نسل به ظاهر محروم از مقتضیات تربیتی و برخوردار از تمام موانع تربیتی در دوران طاغوت را چنان سرشار نمود که یک رژیم مسلّح و مقتدر را از اوج صدارت به حضیض حقارت کشاند. نسلی که هشت سال در مقابل یک هجوم هولناک مقاومت و جانفشانی نمود و هنوز هم با وجود تهدیدها و تحریم ها محکم و استوار، سرفرازی می کند.

و این موضوع به هیچ عنوان منحصر به مرزهای کشور ما نیز نبوده و یک نهضت جهانی تربیتی است که به سرعت در حال صدور و سرایت است و بروز نسخه های بدلی آن توسط استکبار در عصر ما، با انواع عناوین جهادیِ مدل اسلام آمریکایی، نشان دیگری از قدر و اهمیت آن می باشد.

انقلاب تربیتی

علی رغم اهمیت و اهتمام جدی انقلاب اسلامی به موضوع تربیت، شاید به جرأت بتوان گفت موضوع تعلیم و تربیت با وجود فرمایشات مؤکد حضرت امام(ره) و تاکیدات مکرر رهبری حکیم و عالی قدر مبنی بر ضرورت تغییرات بنیادینِ از جنس تحول در این حوزه، هنوز هیچ اتفاق انقلابی در این خصوص انجام نگرفته و توفیقاتی هم که از این رهگذر نصیب دستگاه تربیت انقلابی می شود اکثراً به مدد فعالیت های مردمی و غیر رسمی است.

  • باید در سراسر ایران با پاکسازی آموزش و پرورش از آثار فرهنگ استعماری، محیطی به وجود آورید که اطفال ما را شیر بچگانی که همیشه پشت جبهه ی مقاومت علیه امریکا و صهیونیست و سایر چپاول گرهای شرق و غرب نشسته‏اند، تربیت کنید. و مطمئن باشید که خمینی تا قطع ریشه‏های استعمار چپ و راست همسنگر شماست؛ و رسالت اسلامی هر فرد مسلمان تا مرگ ادامه دارد. من چشم امیدم به شماست.[۳]
  • یک حرف، در زمینه‌ی تحول در آموزش و پرورش است، که ما مکرر این را عرض کردیم … دلیل این تحول چیست؟ دلیل ساده‌اش این است که نظام کنونی آموزش و پرورش ما توانائی لازم را برای تربیت نسل های گوناگون ما نشان نداده است. علت هم در درجه‌ی اول این است که این نظام و این تشکیلات، وارداتی است؛ برخاسته‌ی از نیازهای درونی ما نیست. این، یکی از مشکلات بزرگ ماست. …انقلاب اسلامی آمد مسیر را عوض کرد. ما آمدیم به سمت خودجوشی، خوددانی و خودفهمی؛ لیکن هنوز بسیاری از بنیان ها به همان حال سابق موجود است؛ از جمله همین مسئله‌ی آموزش و پرورش… نیاز ما به تحول، از اینجاست.[۴]
  • این تحول باید بر اساس ایجاد یک الگوی مستقل ایرانی و برخاسته‌ی از معنویات و نیاز این کشور باشد؛ یعنی در واقع برخاسته‌ی از اسلام ناب، اسلامِ مورد اعتقاد ما باشد. ما بایستی یک چنین الگوئی به وجود بیاوریم. …هدف، تربیت نیروی انسانیِ طراز جمهوری اسلامی است.[۵]

فارغ از دستگاه های رسمی متولی تعلیم و تربیت حتی در محدوده ی نشر آثار هم، هنوز بسیاری از همان آثارِ پسوند اسلامی دارِ تعلیم و تربیت که در زمان قبل از انقلاب هم قابل انتشار بود، تجدید چاپ می شوند. و در آثار جدید تربیتی هم بسیار محدودند آثاری که برخوردار از نگاه مکتبی و انقلابی در تمام موضوعات باشند.

شاهد بحث این که در کنار فضایل اعتقادی و اخلاقی اسلام ناب، مفاهیم و ارزش های کلیدی تربیت انقلابی نظیر: جهاد و مبارزه، آرمان و حماسه، ولایتمداری و تکلیف گرایی، حق پذیری و ظلم ستیزی، امید و استقامت، ایثار و ازخود گذشتگی، شهامت و شهادت طلبی، مسئولیت پذیری و دغدغه دینی، سخت کوشی و سختی پذیری، بصیرت و دشمن شناسی، آمادگی های جسمی و نظامی، وجدان کاری و انضباط اجتماعی، زهد و ساده زیستی، مبارزه با تحجّر و تجدّدگرایی و … در حال حاضر مفاهیم کاملاً محجوری در حوزه ی نظری و عملی تعلیم و تربیت هستند.

در ادامه بعضی از مفاهیم و مؤلفه های تربیت انقلابی با استنادات آن و توضیحات مختصر ارائه خواهد شد.

لازم به ذکر است ترتیب این مؤلفه ها الزاماً بر اساس تقدم در اهمیت و یا ترتیب تربیتی آن ها نبوده، بلکه مراد در تنظیمِ ترتیب، معرفی اصول متمایز در این مکتب تربیتی به ترتیب تمایز بیشتر بوده است.

[۱]. امام خامنه ای  ۱۴/۳/۱۳۹۴

[۲]. امام خامنه ای  ۱۵/۸/۱۳۷۰

[۳]. امام خمینی ۳۰/۱/۱۳۵۷

[۴]. امام خامنه  ای  ۱۴/۲/۱۳۹۰

[۵].  همان.

فایل PDF کتاب را میتوانید از لینک زیر دانلود کنید:

“تربیت باید انقلابی باشد”


تاریخ انتشار : ۱۰ تیر ۹۵

مطالب مرتبط

برچسب ها

نظرات کاربران